Coi Haverals: Eén en al engagement en levenslust
Paul Meylemans
Inleiding
Ik leerde Coi Haverals vrij laat in zijn leven kennen. Dat was wellicht in het najaar van 2020, toen ik het idee had om samen met andere mensen genealogisch onderzoek te doen naar de familie M(e)ylemans. De werkgroep die zo ontstond kreeg de naam De Myle Krant.
Het ergste van de Corona-periode was in 2021 dan wel gepasseerd, maar de schrik dat het kleine virusje weer de kop zou kunnen opsteken zat er bij de mensen nog zeker in. En wellicht om die reden, maar ook omdat ik in Luxemburg woon en de meeste M(e)ylemans-en in België, zocht ik contact met hen via het Internet. Uiteindelijk moet het Bert Mylemans geweest zijn die me aan Coi introduceerde. Bert kende Coi al sinds 2017. Toen ik met Coi contact opnam klikte het meteen tussen ons. Zijn familienaam laat het niet vermoeden, toch is Coi nauw verwant aan de familie Mylemans, want zijn moeder was een Mylemans.
Toen ik hem leerde kennen was Coi dus al 85 jaar. Ondanks zijn leeftijd had hij een enorme goesting om nieuwe mensen te ontmoeten en om nieuwe dingen te leren. Het idee om samen opzoekingen te doen in oude akten naar M(e)ylemans-en uit een ver verleden, sprak hem aan. Coi is in zijn leven geruime tijd voorzitter geweest van “Het Speelhof”, de plaatselijke heemkring van Boechout-Vremde. Hij had dus al langer interesse om informatie uit het verleden op te zoeken, te bestuderen, te bewaren en weer te verspreiden op een manier die voor de mensen vandaag nog boeiend kan zijn.
Paleografie
Coi had een geweldige gave, waarover ikzelf noch de andere medewerkers van De Myle Krant op dat moment - en nu nog steeds niet - beschikken. Hij kon bijna moeiteloos oude handgeschreven teksten ontcijferen, lezen en transcriberen, iets wat men met een academische term “paleografie” noemt. Waar en wanneer hij dat geleerd heeft wist hij zelf niet meer zo precies, maar het was zeker 40 jaar geleden. Voor hij met pensioen ging, was Coi beroepsmilitair, met specialisatie transmissie-technieken. Een vrij technisch beroep, waar oude geschriften zeker geen rol speelden, maar wel het oog voor detail en technische vaardigheden. Ik vermoed dus dat het na zijn pensionering moet geweest zijn, dat hij zich ging verdiepen in de paleografie.
Hij zag in 2021 maar één probleem. Omwille van de nog steeds in voege zijnde anderhalve-meter-veiligheidsafstand en andere maatregelen, die golden in publieke ruimten, was de toegang tot archieven eerder beperkt. En dus leerde ik Coi, die goed met de computer overweg kon, hoe hij van thuis uit elektronische archieven kon raadplegen. Een vriend installeerde Skype op zijn computer en zo konden we mekaar regelmatig “zien en horen” en kon ik hem vanop afstand tonen hoe hij oude akten uit België via het Internet op websites kon opzoeken, inkijken en opslaan. De snelheid waarmee Coi zich dit eigen maakte was verbazingwekkend.
Toen Coi deze opzoekmethode eenmaal onder de knie had is hij door alle schepen- en notarisakten gegaan van Berlaar, Duffel en omstreken. Uit duizenden bladzijden gekrabbel - want zo zien die teksten er vaak uit – haalde Coi enkele honderden akten die over deze of gene M(e)ylemans gingen. Sommige van deze akten gaven ons extra inzichten over de families waarvan we het bestaan al via de parochieregisters hadden ontdekt.
Een ruim engagement
Nadat de Corona maatregelen helemaal waren afgebouwd, nam Coi zijn werk als vrijwillige medewerker bij het Liers Stadsarchief weer op, waar hij elke maandag naartoe trok om er schepenakten te indexeren. Hij haalde uit de teksten enkele essentiële gegevens, zoals de datum, het onderwerp van de akte, de betrokken personen, enz. De index die zo ontstond is enorm nuttig voor wie onderzoek doet, want zo overloop je eerst de index om dan snel een akte te identificeren, waarin je hoopt iets interessants te vinden. Bij die indexeringswerkzaamheden lette Coi ook altijd goed op om akten waarin de naam M(e)ylemans voorkwam voor ons te fotograferen en later te transcriberen. Al die akten en hun transcripties zijn nu mooi bewaard in het elektronisch archief dat De Myle Krant heeft opgezet en ter beschikking stelt van iedereen die op zoek is naar informatie over onze familie.
Alleen thuis werken was wel OK voor Coi, maar nog liever ging hij er op uit. Zijn vrijwilligerswerk voor het Lierse Stadsarchief was duidelijk meer dan alleen maar een bezigheid, het was zijn manier om andere mensen, jonge net zo goed als wat oudere, te ontmoeten.
Zo nam Coi ook geregeld het openbaar vervoer om in het Rijksarchief te Antwerpen oude documenten op te diepen en erin te zoeken naar verborgen informatie. Dat deed hij zeker niet alleen omwille van die stoffige papieren, maar voornamelijk om eens met andere mensen van gedachten te wisselen.
Lieve Mylemans, een van de medewerkers van De Myle Krant, nam hem ook mee naar Mechelen om daar in het stadsarchief te snuffelen. Ze zochten er samen naar gegevens over de familie Mylemans in de 16e eeuw, doorploegden stapels perkamenten en verloren de tijd volledig uit het oog. Toen het archief ging sluiten hadden ze een schat aan informatie gevonden.
Coi had zich de laatste jaren aangesloten bij de Paleografische Werkgroep van Duffel, waar hij op donderdagavond trouw op post was om samen met anderen door oude teksten te gaan en die samen te ontcijferen.
Maar ook een levensgenieter
Onze Coi was ook een levensgenieter. De medewerkers van De Myle Krant treffen mekaar regelmatig in Lier om wat bij te praten, maar ook om de goede sfeer in de groep met wat gezelligheid en een lekker hapje levendig te houden. Coi zou deze bijeenkomsten nooit hebben overgeslagen. Hij genoot van het gezelschap maar zeker ook van een lekker streekbiertje, een goede schotel en hij sloot de lunch meestal af met een coupe dame blanche.
Figuur 1 Bijeenkomst van De Myle Krant in september 2023
In 2022, hij was toen 87 jaar, polste Coi eens voorzichtig of hij niet enkele dagen naar Luxemburg kon komen. Hij had aan Luxemburg een goede herinnering, want hij was er vroeger als jonge knaap met de scouts komen kamperen. Hij zag het zitten om met de trein vanuit Berchem Station helemaal tot in Luxemburg te sporen. En zo gebeurde het in september 2022 dat ik hem op een namiddag in het station van Luxemburg ging oppikken en dat we enkele dagen samen door Luxemburg trokken. We reden langs de Moezel en de Sure, bezochten Echternach en de Basiliek van Sint-Willibrordus, liepen over het Amerikaans en het Duits soldatenkerkhof waar de gesneuvelden van de Slag om de Ardennen werden begraven en gingen langs de belangrijkste plekken in Luxemburg stad. Het bezoek was zo voorbij, maar het was duidelijk dat Coi ervan genoten had en blij was om voor zichzelf te bewijzen dat hij dit nog kon. Welke 87-jarige zou het hem trouwens nadoen?
Eind 2024 zijn Bert, Coi en Lieve nog samen op pad gegaan naar het Poldermuseum in Lillo om er o.a. de lokale heemkring te treffen. Coi zou zulke gelegenheden om mee te gaan nooit afslaan.
Figuur 2 November 2024 Coi Haverals en Lieve Mylemans aan het Poldermuseum van Lillo
Rust roest
Coi heeft mij niet alleen de beginselen van de paleografie bijgebracht, een schat aan informatie verzameld over de familie M(e)ylemans en ervoor gezorgd dat die informatie kon gebruikt worden bij ons genealogisch onderzoek. Hij heeft mij ook enkele wijze levenslessen geleerd. Hij was een toonbeeld van hoe je toch nog nuttig kan zijn ondanks de ouderdom, hoe je niet sociaal geïsoleerd raakt door een positieve levenshouding, hoe je meer van het leven kan genieten door bezig te blijven ook al worden je ledematen wat strammer en zeggen de dokters dat je beter in je zetel blijft zitten. Voor Coi was dat laatste duidelijk geen optie.
Coi had een heel warm hart en dat toonde hij ook, want bij elk weerzien en elk afscheid hoorde een stevige knuffel.
In december 2024 ging het plots een stuk minder goed met Coi. Hijzelf vreesde ervoor dat hij 2025 niet zou halen. Maar Coi kwam er stilletjes aan weer bovenop. Hij was zijn zetel snel beu en zo nam hij de activiteiten die hij van thuis kon doen weer op. Toen we besloten om in maart nog eens samen te komen met het team van De Myle Krant, wou hij daar absoluut bij zijn.
Figuur 3 Een dame blanche was de traditionele afsluiter van de maaltijd voor Coi - bijeenkomst van De Myle Krant in maart 2025
Voor alles zeg ik je dank Coi, en met mij de andere medewerkers van De Myle Krant. We zullen je heel erg missen en nooit vergeten! Hopelijk hebben ze waar je nu bent ook goed streekbier en dame blanche.
Een stevige knuffel van je vriend Paul.